Obchody 94. rocznicy Zaślubin Polski z Morzem 10 lutego 2014 w Pucku
10 lutego w historii morskiej Polski to data magiczna – dzień symbolicznego powrotu Polski nad Bałtyk. Historyczne puckie zaślubiny – platynowy pierścień generała Hallera, pierwsza bandera nad polskim morzem podniesiona przez porucznika Eugeniusza Pławskiego, późniejszego dowódcę „Pioruna” w historycznym boju z „Bismarckiem”, patriotyczne kazanie księdza Józefa Wryczy, twórcy kaszubskiej konspiracji spod znaku Gryfa Pomorskiego. Oni byli wtedy tutaj, podobnie jak setki mieszkańców tej ziemi i rodaków całego kraju. Było to wydarzenie o randze historycznej – swoiste postawienie słupa granicznego na brzegu Bałtyku, wskazanie intencji mocnego wsparcia odradzającego się państwa o brzeg morski. Dalsze działania – budowa floty, portów, szkolnictwa, Gdyni – miasta z morza i marzeń, której prawa miejskie nadano na cześć Zaślubin Puckich, właśnie 10 lutego. To była prosta konsekwencja tamtego spotkania w Pucku. Dlatego ten dzień jest tak ważny. Bo to najodpowiedniejsza chwila, by wspominając historię, odnieść się do współczesności.
Liga Morska i Rzeczna wierna słowom Stanisława Staszica „Trzymajmy się morza”, konsekwentnie także zwraca uwagę i apeluje o dostrzeganie roli polskich rzek w kompleksie gospodarczych problemów naszego kraju. W tym miejscu pragnę podkreślić, jak bardzo cieszy nas fakt ogromnego zaangażowania i zainteresowania młodzieży sprawami morskimi i rzecznymi oraz wzrost liczby członków Ligi. Widać to znakomicie w naszych kołach funkcjonujących w całym kraju. Flis Odrzany, Wiślany, Notecki czy Zlot Jungów, konkurs Młodzież na Morze o zasięgu ogólnokrajowym, seminaria, wydawnictwa to tylko cześć aktywności ligowej.
W ubiegłym roku prezydent Rzeczypospolitej pan Bronisław Komorowski, dla którego Liga żywi wyrazy sympatii i wdzięczności, mówił o konieczności i działaniach podjętych by Odra stała się ponownie rzeką żeglowną i atrakcyjną turystycznie. Uważamy, że z równą uwagą należy potraktować Wisłę, rzekę zasługującą na miano potencjalnej aorty gospodarczego krwioobiegu naszego kraju. Wisła domaga się strategicznego planu jej zagospodarowania, rewitalizacji. Pragnę się zwrócić z podziękowaniem do Dziennika Bałtyckiego, który od ponad roku konsekwentnie apeluje o podjęcie działań na rzecz Wisły. Naszym manifestem dla tej idei, są corocznie organizowane Flisy Ligi Morskiej i Rzecznej. Od źródeł, od historycznej stolicy wiślanego flisactwa w Ulanowie po Gdańsk, który swą potęgę i świetność zawdzięcza właśnie wykorzystaniu kapitału położenia u zbiegu żywiołów – Wisły stanowiącej arterię łączącą z krainami lądowego zaplecza i Bałtyku otwierającego wyjście na świat.Zawsze działania oparte na kompleksowej, strategicznie przemyślanej polityce przynoszą lepsze efekty, dające szanse trwałego harmonijnego rozwoju, od poczynań doraźnych, oderwanych od historycznego i społecznego kontekstu.
Jesteśmy tutaj nad Zatoką Pucką, która w ostatnich dniach, mimo zimowej pory, stała się obszarem/akwenem gorących dyskusji i sporów. Ścierają się racje dwóch przeciwstawnych obozów. Obrońcy przyrody naprzeciw zwolenników nieskrępowanego korzystania z naturalnych warunków środowiska.
Tylko zrozumienie wzajemnych racji pozwoli w optymalny sposób rozwiązać pozornie nierozwiązywalne problemy. I to właśnie historia, tak często lekceważona w planowaniu przyszłości, pozwala dostrzec logikę przyczyn i skutków podejmowanych działań. W historycznej perspektywie najlepiej widać, jak niestety często rozwojowe z pozoru koncepcje, kończyły się nieodwracalną degradacją środowiska, którego częścią wszak jesteśmy.
Sytuacja zmusza nas do nieustannego szukania kompromisów. Ważny jest harmonijny rozwój we wszystkich obszarach oddziaływania człowieka: przyrodniczym, gospodarczym i społecznym gdzie podstawowym zagadnieniem jest zasada zrównoważonego rozwoju. Nie przypadkiem w naszej Konstytucji mówi się, że Rzeczypospolita Polska strzegąc spraw fundamentalnych jak niepodległości, nienaruszalności terytorium, wolności, praw i bezpieczeństwa obywateli, zapewnia ochronę środowiska kierując się zasadą zrównoważonego rozwoju.
Podstawę zrównoważonego rozwoju stanowią zależności między środowiskiem, społeczeństwem a ekonomią. Zależności te mogą być zrozumiałe dla społeczeństwa, jeśli ludzie będą posiadać rzetelną wiedzę z tych trzech dziedzin nauki, zrozumieją ich wzajemne zależności i potrafią je przełożyć na świadome działania. Trzeba zadbać, aby pojęcie zrównoważonego rozwoju było przez wszystkich właściwie rozumiane i aby jego kluczowe zasady były akceptowane. Aby społeczności lokalne uczestniczyły w podejmowaniu kluczowych decyzji, zgodnie z lokalnymi potrzebami i uwarunkowaniami, przyczyniającymi się do zwiększenia dobrobytu społeczeństwa, ale jednak uwzględniających zasady ochrony bioróżnorodności.
Zatoka Pucka to swoiste morze marzeń – dla odwiecznych gospodarzy tej ziemi, ale także dla licznych rodaków, którzy tutaj wypoczywają, inwestują, coraz częściej osiedlają się. To także obszar unikatowej przyrody, która wszak decyduje o atrakcyjności regionu. Dlatego raz jeszcze warto podkreślić, szczególnie teraz, gdy buduje się długofalową strategię tego obszaru, że zrównoważony rozwój to przede wszystkim: „proces mający na celu zaspokojenie aspiracji rozwojowych obecnego pokolenia w sposób umożliwiający realizację tych samych dążeń następnym pokoleniom”.
Każda inna droga prowadzić musi do nieodwracalnej degradacji przyrody, a w konsekwencji do rosnących strat ekonomicznych i społecznych.
Naszym celem nie jest zamykanie drzwi, ani wznoszenie murów, chcemy budować mosty, które w sposób optymalny połączą nawet najbardziej skrajne punkty.
Dlatego warto o tym mówić i pamiętać właśnie tutaj i właśnie dzisiaj, w rocznicę symbolicznego wydarzenia, które uruchomiło ciąg historycznych następstw istotnych dla całej Polski – bo Zaślubiny Polski z morzem to od 94 lat fakt istotny w historii całego kraju, bo region Zatoki Puckiej, półwyspu helskiego to na mapie Polski regiony szczególne, niepowtarzalne wymagające najwyższej troski i rozważnych decyzji.
A jednak trzymajmy się morza!
Instytucje i osoby uhonorowane Pierściemiem Hallera:
XX Edycja 10 luty 2014 r.
130. Dekanat Marynarki Wojennej RP
131. Teresa PRACOWNIK – Prezes Oddziału Ligi Morskiej i Rzecznej w Ulanowie
132. gen. bryg. Andrzej TUZ – Szef Zarządu Rozpoznania i Walki Elektronicznej J-2 Dowództwa Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych
133. dr Jacek KARNOWSKI – Prezydent Miasta Sopotu
134. Marek RINTZ – Burmistrz Miasta Pucka
Instytucje i osoby uhonorowane Krzyżem „Pro Mari Nostro” od 2014 roku
A. Instytucje
1. Przedsiębiorstwo Przeładunku Paliw Płynnych „NAFTOPORT” Sp. z o.o.
2. LOTOS Petrobaltic S.A.
3. Energa S.A. z siedziba w Gdańsku
4. Bank Gospodarstwa Krajowego w Warszawie – Oddział w Gdańsku
5. Zespół Szkół Morskich w Gdańsku
6. Stowarzyszenie Kapitanów Żeglugi Wielkiej
7. Jednostka Wojskowa FORMOZA
8. ORP „BŁYSKAWICA” – Okręt Muzeum MW
9. Gdyński Oddział Zabezpieczenia Marynarki Wojennej RP
B. Osoby
10. Michał ZALESKI – Prezydent Miasta Torunia
11. Tomasz SOBIESZCZAŃSKI – Stowarzyszenie Kapitanów Żeglugi Wielkiej
12. Krzysztof SUŁECKI – Wiceprezes Zarządu LOTOS Petrobaltic S.A.
13. Aleksander GOSK – Członek Klubu LMiR przy Urzędzie Morskim w Gdyni, dziennikarz
14. Gabriel WALIŁKO – Starosta pow. Niżańskiego
15. Elżbieta ŁYSIKOWSKA – Wicedyrektor CKU w Gdyni
16. Leszek STROMSKI – Członek Klubu LMiR przy Urzędzie Morskim w Gdyni
17. Kazimierz UNDRO – Komandor Klubu LMiR przy Urzędzie Morskim w Gdyni
18. Jadwiga KUŚMIEREK – członek LMiR
19. Jerzy PIELACIŃSKI – żeglarz
20. Jan WILD – Prezes Oddziału LMiR Słupsk
21. Zygmunt CHOLEWIŃSKI – działacz samorządowy Województwa Podkarpackiego
22. Jaroslav MOLIN – opiekun Koła LMiR w Gimnazjum Czesko-Polskim w Gnojniku (Czechy)
23. Tadeusz JABŁOŃSKI – dziennikarz
24. Zenon GRALAK – dziennikarz
25. Magdalena STREICH – Sekretarz Zarządu Okręgu Zachodniopomorskiego LMiR
26. Marek JANKIEWICZ – członek Zarządu Klubu LMiR „Bractwo Wiślane”
27. Wojciech KUCZKOWSKI – członek Zarządu Klubu LMiR „Bractwo Wiślane”
28. Marek SAPAŁA – członek Komisji Rewizyjnej Klubu LMiR „Bractwo Wiślane”
29. Małgorzata MEDYCKA – Sekretarz Oddziału LMiR w Gdyni
Zdjęcia: Elżbieta Kasińska
Zdjęcia: Leszek Stromski
